Dil ifadedir, dil varlıktır, dil duygudur, dil dokunuştur, dil hafızadır ve dil kimliktir. Kısacası dil bir et parçasından daha fazlasıdır. Dil yürekten esen rüzgarı bizlere söyler. Bir yönüyle de dil yürekte yaşatılan ülkenin bir nevi ulağı ve habercisidir. Bir bakıma insanoğlunun heyecanının, hüznünün, öfkesinin ve sevincinin de dışa vurumudur.
Geçmişte yaşamış ve hala yaşayan her dilin meydana getirdiği kültürü ve edebiyatı insanlığın büyük hazinesi ve eşsiz mirası olarak görmekte ve öyle olmaya da devam edeceğini umut etmekteyim. Kırgız yazar Cengiz AYTMATOV’un da ifadesiyle, “millet edebiyatından tanınır.” Edebiyat ise varlığını dile borçludur, millet de edebiyatıyla vardır ve var olmaya devam edecektir.
Dil sorunsalı açısından konuyu ele aldığımızda en temel dil sorunsalı anadil sorunudur. İnsanlık ailesinin mazlum fertleri ana dillerinden dolayı günümüze hep büyük acılar çeke gelmişlerdir. Tarihte ana dilleri farklı olan halklar, baskın halk kitleleri tarafından büyük kıyımlara tabi tutulmuşlardır. Koğuşturmalara ve katliamlara da maruz bırakılmışlardır.
Tarihin değişik dönemlerinde ana dillerinden dolayı bu yukarıda saydığımız durumlara maruz bırakılan halk kitlelerine tarihten verilecek örnekleri saymakla da bitiremeyiz. Örneğin, Angıllar’ın bir dönem İngilizce konuştukları için Latinler tarafından, Balkan Türklerinin Türkçe konuştuğu için Bulgar ve Yunan hükümetleri tarafından, Afrika’nın yerli kabilelerinin konuştuğu yerli kabile dillerinden dolayı beyaz insan tarafından, Kürtlerin de dillerinden (Kürtçeden) dolayı farklı hükümetler tarafından sayısız defa haksızlıklara maruz bırakıldıklarını sıralayabiliriz.
Anadilinden mahrum bırakılan bireyin kişisel gelişim sürecinde yaşayabileceği sorunlar nelerdir? Sorarım! Düşünme
-Anlama
-Kendini doğru ifade etme
-Kendine öz saygı
-Üretme gibi becerilerinde gelişimine nasıl etkileri olur? Soralım kendimize?
Anaların ve dillerin önemsendiği, ana dilde eğitimin yaygınlaştığı, Hiçbir dilin aşağılanmadığı, kültürlerin insanlık ailesinin ortak mirası olarak görüldüğü, ana dilinden dolayı kimsenin aşağılanmadığı yaşanılası güzelliklere yürek elçinizle kalın…
Tarihçi-Yazar
Veysel ŞAHİN
